Strona główna › Blog › Jedzenie
Gdy myślisz „Katalonia”, przed oczami stają ci pewnie plaże, Gaudí i sangria. Ale prawdziwe serce tej krainy bije w kuchni. Katalończycy są dumni jak mało kto — i mają ku temu powody. Ich kuchnia to nie tylko tapas, które znasz z wakacji. To cała filozofia: sezonowość, prostota, szacunek do produktu.
Katalonia ma własną tożsamość kulinarną, z wpływami śródziemnomorskimi, górskimi, a nawet francuskimi. Bazą jest oliwa, czosnek, pomidory i zioła — ale różnicę robi podejście. Katalończycy nie kombinują na siłę. Jeśli pomidor jest dojrzały i soczysty, wystarczy natrzeć nim chleb i skropić oliwą.
Tutejsza gastronomia opiera się na produktach lokalnych i sezonowości: calçots wiosną, grzyby jesienią, ryby latem. I uwaga — w Katalonii jedzenie to rytuał. Obiad trwa minimum godzinę, a kolacja rzadko zaczyna się przed 21:00.
Sklep z wędlinami nazywa się po katalońsku xarcuteria (po hiszpańsku charcutería) — tego słowa szukaj na szyldach.
Butifarra to król katalońskich wędlin: kiełbasa ze świeżej wieprzowiny, przyprawiona solą i pieprzem. Występuje w dwóch wersjach — butifarra negra (z krwią, podobna do kaszanki) i butifarra blanca (biała, delikatniejsza). Podaje się ją grillowaną, duszoną lub smażoną, często z białą fasolą.
Obok niej znajdziesz całą gamę embotits: fuet (cienka, sucha kiełbaska z pleśnią szlachetną), llonganissa (długa, cienka) i botifarró (krwista, z cebulą). Najlepiej smakują pokrojone cienko, na chlebie z pomidorem. Szukaj szyldów z napisem artesana albo casolana — to znaczy „rzemieślnicza” i „domowa”.
Pa amb tomàquet (chleb z pomidorem) to kwintesencja tej kuchni: minimum składników, maksimum smaku. Bierzesz kawałek rustykalnego chleba z porządną skórką, przekrawasz dojrzałego pomidora i wcierasz miąższ. Skrapiasz oliwą, solisz i gotowe.
Sekret tkwi w jakości pomidorów i oliwy. Katalończycy używają odmiany tomàquet de penjar — małych, pomarszczonych pomidorów przechowywanych w wiszących wiązkach, niesamowicie aromatycznych.
I pamiętaj: nigdy masła. W Katalonii masło na chlebie to profanacja.
Esqueixada to sałatka z surowego, odsolonego dorsza (bacallà) z pomidorami, cebulą, papryką, czarnymi oliwkami i jajkiem, skropiona oliwą i octem. Nazwa pochodzi od czasownika esqueixar — drzeć, bo dorsza rwie się ręcznie na włókna. Orzeźwiające i lekkie, idealne na letni obiad.
Suquet de peix to gęsta zupa rybna z ziemniakami, szafranem i migdałami, wywodząca się z rybackich wiosek Costa Brava, gdzie gotowano to, co zostało z połowu. Do tego białe wino z Penedès.
Jeśli jesteś w Katalonii między styczniem a marcem, masz obowiązek spróbować calçots. To odmiana cebuli uprawiana przez obsypywanie ziemią, upieczona na otwartym ogniu. Podaje się je zawinięte w gazetę, obierasz samodzielnie — uważaj, są diabelsko gorące — maczasz w sosie romesco i jesz, trzymając nad głową.
Romesco robi się z suszonej papryki nyora, migdałów, orzechów laskowych, czosnku, oliwy, octu i czerstwego chleba. Gęsty, lekko słodki, orzechowy, z delikatną ostrością. Pasuje nie tylko do calçots — świetnie komponuje się z grillowanymi warzywami, rybami i mięsem.
Calçotada, czyli biesiada wokół calçots, to jedno z najważniejszych katalońskich wydarzeń kulinarnych roku.
Crema catalana to krem z nutą cytryny i cynamonu, karmelizowany na wierzchu. Różnica wobec crème brûlée? Tradycyjna crema catalana bazuje na mleku zagęszczonym skrobią, nie na śmietanie, więc jest lżejsza i bardziej budyniowa.
Mel i mató — świeży ser twarogowy (mató) polany miodem. Deser tak prosty, że aż genialny, często z orzechami włoskimi lub figami. Szukaj go w tradycyjnych barach mlecznych (granjas) i na targach.
La Boqueria — kultowy targ przy Rambli. Nie zatrzymuj się przy pierwszych straganach z owocami, wejdź w głąb. Bar Pinotxo serwuje świetne tapas, a Kiosko Universal robi kanapkę z butifarrą, po którą ustawiają się kolejki.
Can Culleretes (Carrer d’en Quintana 5, Dzielnica Gotycka) — najstarsza restauracja w Barcelonie, działa od 1786 roku. Klimat retro, kuchnia katalońskiej babci, dobra crema catalana. Zanim pójdziesz, sprawdź termin: w poniedziałki zamknięte, a latem lokal robi kilkutygodniową przerwę wakacyjną.
La Cova Fumada (Carrer del Baluard 56, Barceloneta) — legenda dzielnicy. Bez menu, bez rezerwacji, tylko gotówka. To tutaj wymyślono bombę — smażoną kulę ziemniaczaną z mięsem, podawaną z ostrym sosem — i to ją zamawia się w pierwszej kolejności.
Cal Pep (Plaça de les Olles 8, El Born) — klasyk od 1988 roku. Rezerwacje przyjmują tylko na salę; przy barze po prostu stoi się w kolejce i zamawia to, co poleca szef. W niedziele zamknięte.
Mercat de Santa Caterina — mniej turystyczny niż Boqueria, bardziej lokalny. Cuines Santa Caterina w środku targu robi dobry combinat d’embotits, czyli półmisek wędlin.
Ca l’Isidre (Carrer de les Flors 12, Raval) — klasyk katalońskiej kuchni wysokiej, prowadzony rodzinnie od 1970 roku. Uwaga: leży w Ravalu, a nie przy Mercat de Santa Caterina, jak podaje część przewodników.
Na koniec dwie rzeczy językowe. W Katalonii rzadko mówi się „tapas” — usłyszysz raczej raciones (porcje do podziału) albo platillos. I zawsze pytaj o plat del dia: danie dnia zdradza, co akurat jest sezonowe i świeże.
Bon profit!
Chcesz odkryć Barcelonę z lokalnym przewodnikiem? Sprawdź nasze wycieczki!
Sprawdzone porady, mniej znane miejsca i praktyczne triki na wyjazd do Barcelony — prosto na Twój e-mail. Bez spamu, wypisujesz się jednym kliknięciem.